Incubator

Incubators: schakel tussen startup en mkb

  • Leestijd: 00:00
  • 49 Views
  • 0

Incubators kunnen voor zowel mkb als startup een motor van innovatie zijn.

Mkb-bedrijven kunnen hun innovatiekracht een enorme impuls geven door met incubators in zee te gaan, terwijl startups net die kickstart krijgen om hun bedrijf van de grond te krijgen en zelf tot mkb’er door te groeien. Hoe werken incubators en hoe kunnen ze bedrijfsgroei en innovatie stimuleren?

Incubators zijn organisaties die startups bijstaan vanaf de meest prille beginfase. Dat doen ze bijvoorbeeld door ruimte, netwerk, financiering en faciliteiten, ter beschikking te stellen. “Daarnaast helpen incubators startups met het valideren van een idee, of met advies over het team en de competenties die nodig zijn om het idee tot uitvoer te brengen”, vertelt Justin Jansen, professor Corporate Entrepreneurship Rotterdam School of Management (RSM).

Subsidies en aandelen

Meestal worden incubators gefinancierd door (een combinatie van) overheden, universiteiten en bedrijfsleven. Sommige incubators worden (grotendeels) uit subsidies gefinancierd, waardoor de hulp voor startups gratis is. Daarnaast heb je commerciële incubators, die in ruil voor hulp bijvoorbeeld een deel van de aandelen willen in het bedrijf dat ze helpen. 

Mkb en incubators?

Binnen het bedrijfsleven zijn het vooral grote corporates die met incubators werken en dus met innovatieve nieuwelingen aan de haal gaan. Niet nodig, vindt professor Jansen.Ook voor het mkb kunnen incubators een grote rol van betekenis spelen. Voor grote bedrijven kan samenwerking met startups een belangrijke innovatietrigger zijn. Daar valt voor het mkb nog wel een en ander te winnen”, zegt Jansen. “Veel mkb-bedrijven zijn nu niet zichtbaar genoeg. Om aantrekkelijk te worden voor studenten en startende ondernemers zullen zij in beeld komen bij studenten en startups. Dat betekent meer samenwerken, zodat ze dezelfde mogelijkheden bieden als grote corporates.”

Ondernemers-DNA

Die match tussen mkb en startup is eigenlijk heel natuurlijk, vindt Jansen. “Tussen kleine startup en grote multinational is de relatie soms best lastig door het grote cultuurverschil. De kloof tussen mkb en startup is veel kleiner, mkb-bedrijven hebben een DNA dat veel dichter bij de startup ligt.” 

Kansen voor ondernemers

Ontwikkelingen op onderwijsgebied bieden bovendien mogelijkheden voor het midden- en kleinbedrijf. Het aantal studenten dat zelf gaat ondernemen stijgt. “Op het hbo en wo is de laatste jaren steeds meer aandacht voor ondernemerschap. Vroeger was het: afstuderen en bij een grote organisatie aan de slag. Maar de nieuwe generatie studenten staat daar anders in en gaat vaker ondernemen. Het hoger onderwijs richt zich bovendien steeds meer op ontwikkelen van vaardigheden die op de markt aansluiten.”

Zoek uit wat de meerwaarde is

Mkb’ers kunnen hun innovatiekracht vergroten door samenwerkingen met incubators aan te gaan. Voor startups die weinig middelen hebben is de incubator dé manier om je bedrijf toekomst te geven. Daarbij is het belangrijk om goed uit te zoeken welke incubator de meeste toegevoegde waarde heeft, zegt Jansen. “Dat hangt helemaal af van wat je wensen zijn als starter. Wil een startup bijvoorbeeld in de VS gaan ondernemen? Dan heeft die het meest aan een incubator die kan helpen met internationaal ondernemen en een groot netwerk in de VS heeft. Dat afstaan van aandelen in bedrijf kan natuurlijk een barrière vormen, maar de toegevoegde waarde is vaak groot. Ervaren mentoren, een effectief netwerk, financiering.” 

Hoe werkt zo’n incubator in de praktijk

Om innovatie jonge bedrijven aan je te binden moet je als mkb-bedrijf weten wat startups zoeken in een samenwerking. Vacatureplatform JAMwerkt was zo’n startup die met hulp van een incubator uitgroeide tot een stevige mkb’er. Het bedrijf won meerdere FD Gazellen Awards, prijzen die het Financieele Dagblad jaarlijks uitreikt aan de snelst groeiende bedrijven van Nederland.

JAMwerkt focust op jongeren en starters die op zoek zijn naar werk in de buurt. Het bedrijf bedient 15-jarigen die een bijbaan zoeken, maar biedt ook fulltime startersbanen aan. JAM doet een persoonlijke intake, verder wordt er zo veel mogelijk van het platform gebruik gemaakt: jongeren zien online de beschikbare jobs. Bedrijven zien online welke jonge talenten uit de omgeving beschikbaar zijn voor een bijbaan of startersfunctie. 

Van vijf naar vijftien werknemers in drie jaar

“Mijn broer, zus en ik begonnen 6,5 jaar geleden met z’n drieën naast onze studie. Drie jaar geleden hadden we vijf werknemers, nu zijn dat er vijftien. Zeker in de beginfase had JAM veel aan incubator Braventure, voorheen Starterslift Tilburg”, vertelt oprichter Ruud Schippers. “Financiële steun hebben we nooit gehad omdat we al een lopend bedrijf hadden en omzet draaiden en die financiering niet nodig hadden. Maar die mogelijkheid is er wel. Eigenlijk hoefde de incubator er niks voor terug. Ze krijgen subsidie van de overheid en aangesloten universiteiten en moeten dus een goed trackrecord laten zien, zodat de investeringen terug te zien zijn in de vorm van arbeidsplaatsen in de Brabantse economie.”

Advies en publiciteit

“Ze hielpen ons in de beginfase door het businessmodel te toetsen en kritische vragen te stellen”, vertelt Schippers. “We kregen een businesscoach toegewezen die ons adviseerde en liet zien wat onze opties waren: zelf mensen in dienst nemen? Franchisenemer worden? Dat soort vragen. Erg handig als je zelf nog onervaren bent.”

Nieuwe behoeften

De samenwerking tussen bedrijf en incubator is vaak voor de lange termijn, vertelt Schippers. “Het is wel handig om elk anderhalf jaar te wisselen van coach. Na die tijd verandert je behoefte als bedrijf en zijn nieuwe inzichten heel welkom. Nu hebben we vooral profijt van hun netwerk. Daarbij helpen ze ook nu nog onze publiciteit te vergroten. Hun korte lijntjes met hogescholen en universiteiten heeft ook veel gebracht. Zo staan we op de website van de Universiteit Tilburg. Wij zijn eigenlijk alleen maar positief over de samenwerking.”